Program Państwowego Monitoringu Środowiska

w województwie lubuskim

(zadania planowane do realizacji w latach 2004-2005)

 

Wprowadzenie

            Państwowy monitoring środowiska (PMŚ) - zgodnie art. 25 Prawa Ochrony Środowiska - jest to system pomiarów, ocen i prognoz stanu środowiska oraz gromadzenia, przetwarzania i rozpowszechniania informacji o środowisku.

Głównym celem PMŚ jest wspomaganie działań na rzecz ochrony środowiska poprzez systematyczne informowanie organów administracji i społeczeństwa o:

-  jakości elementów przyrodniczych, dotrzymywaniu określonych standardów jakości środowiska oraz obszarach występowania przekroczeń tych standardów,

- występujących zmianach jakości elementów przyrodniczych i przyczynach tych zmian, w tym powiązaniach przyczynowo-skutkowych pomiędzy emisjami i stanem środowiska.

 

Źródłem informacji o środowisku są badania monitoringowe. Obejmują one różne elementy przyrodnicze środowiska,  takie jak: powietrze, wody powierzchniowe i podziemne, gleby, lasy oraz czynniki środowiskowe, takie jak hałas i promieniowanie elektromagnetyczne.

Wyniki badań pozyskiwane w drodze monitoringu stanowią istotne źródło wiedzy na temat stanu środowiska i zachodzących w nim zmian. Umożliwiają przede wszystkim identyfikację obszarów, na których występują przekroczenia standardów jakości środowiska i określenie kierunków niezbędnych działań naprawczych oraz stanowią podstawę oceny efektów podejmowanych działań proekologicznych.

Opracowany przez WIOŚ w Zielonej Górze program państwowego monitoringu środowiska w województwie lubuskim uwzględnia specyficzne uwarunkowania, takie jak:

- przygraniczne położenie i wynikającą stąd możliwość migracji zanieczyszczeń transgranicznych oraz nasilony ruch komunikacyjny "w kierunku" i "od" przejść granicznych,

- bogatą sieć hydrograficzną - obejmującą również rzeki niosące zanieczyszczenia z silnie uprzemysłowionych  rejonów Polski oraz z terenów położonych poza granicami kraju,

- dużą liczbę jezior - stanowiących niewątpliwy atut województwa, narażonych jednocześnie na dużą presję antropogeniczną.

 

Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska na podstawie wyników badań monitoringowych opracowuje informację o stanie środowiska w województwie, która jest szeroko upowszechniana w społeczeństwie oraz - zgodnie z ustawą o Inspekcji Ochrony Środowiska - przynajmniej raz w roku rozpatrywana przez rady gmin, rady powiatów i sejmik województwa.

Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Zielonej Górze z Delegaturą w Gorzowie Wlkp. uczestniczy bezpośrednio w badaniach powietrza, chemizmu opadów atmosferycznych, jakości śródlądowych wód powierzchniowych, jakości wód podziemnych (w ograniczonym zakresie) oraz hałasu.

 

I. MONITORING JAKOŚCI POWIETRZA

Zadanie 1. Badania i ocena jakości powietrza

Podstawa i cel realizacji zadania

Zadanie będzie realizowane na podstawie:

a)      Obowiązujących przepisów prawa w zakresie ochrony  powietrza.

b)      Wyników "Wstępnej oceny jakości powietrza atmosferycznego na obszarze województwa lubuskiego".

c)      Wyników "Rocznej oceny jakości powietrza atmosferycznego na obszarze województwa lubuskiego w 2002 r.".

d)      Porozumienia o współpracy zawartego w dniu 14.02.2003 r. pomiędzy Lubuskim Wojewódzkim Inspektorem Ochrony Środowiska w Zielonej Górze i Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym w Gorzowie Wlkp.

Podstawowym celem realizacji zadania jest uzyskanie dla wszystkich stref w województwie lubuskim informacji o poziomach substancji w powietrzu w odniesieniu do standardów jakości powietrza oraz identyfikacja obszarów wymagających poprawy jakości powietrza.

 

Program pomiarowy monitoringu powietrza na obszarze województwa lubuskiego          

Celem niniejszego programu jest:

-     przedstawienie struktury i sposobu funkcjonowania sieci monitoringu powietrza na obszarze województwa lubuskiego w 2004 roku,

-     przedstawienie zadań planowanych w ramach modernizacji sieci monitoringu powietrza na  2004 r., z założeniem ich kontynuacji w 2005 r.,

-     ustalenie podziału zadań w ramach monitoringu powietrza oraz sprecyzowanie zasad współpracy pomiędzy IOŚ i PIS na szczeblu wojewódzkim.

1. Organizacja sieci pomiarowej

Podstawę utworzenia sieci monitoringu zanieczyszczeń powietrza na obszarze woj. lubuskiego stanowi ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska wraz rozporządzeniami wykonawczymi - odnośnie do oceny zawartości substancji w powietrzu. Według zapisów ustawy - oceny jakości powietrza dokonuje się w strefach, rozumianych jako obszar aglomeracji o liczbie mieszkańców większej od 250 tysięcy lub obszar powiatu, który nie wchodzi w skład aglomeracji.

Projektując sieć monitoringu uwzględniono konieczność dostosowania systemu pomiarowego do wymaganych metod oceny jakości powietrza w poszczególnych strefach, ustalonych na podstawie przeprowadzonej klasyfikacji - w zależności od określonego poziomu zanieczyszczenia powietrza w strefie (tabela I.1).

 

Tabela I.1. Wymagane metody ocen corocznych  w zależności od poziomu stężeń zanieczyszczenia w

                   strefie - wg rozporządzenia MŚ z dnia 6 czerwca 2002 r. w sprawie oceny poziomów 

                   substancji w powietrzu (Dz. U. Nr 87, poz. 798)

 

Najwyższe stężenia zanieczyszczenia w strefie

Obszar

Zanieczyszczenie

Klasa  strefy

Wymagania dotyczące metod ocen corocznych

Powyżej górnego progu oszacowania

Aglomeracje

i inne strefy

SO2, NO2, PM10, Pb, CO, benzen, O3

I

Pomiary wysokiej jakości. Wyniki pomiarów mogą być uzupełniane informacjami z innych źródeł, takich jak: pomiary wskaźnikowe, modelowanie matematyczne, obiektywne metody szacowania

Pomiędzy górnym

i dolnym progiem oszacowania

Aglomeracje

i inne strefy

SO2, NO2, PM10, Pb, CO, benzen

II

Pomiary - program mniej intensywny. Wyniki pomiarów uzupełniane informacjami z innych źródeł, takich jak: pomiary wskaźnikowe, modelowanie matematyczne, obiektywne metody szacowania

Poniżej dolnego progu oszacowania

Aglomeracje

SO2, NO2, O3

III a

Przynajmniej jedno stanowisko pomiarowe w aglomeracji w połączeniu z pomiarami wskaźnikowymi, modelowaniem matematycznym, obiektywnymi metodami szacowania

Aglomeracje

PM10, Pb, CO, benzen

III b

Wystarczające mogą być: modelowanie matematyczne, obiektywne metody szacowania, pomiary wskaźnikowe

Inne strefy

SO2, NO2, PM10, Pb, CO, benzen

Inne strefy

O3

III c

Pomiary - w ograniczonym zakresie, w połączeniu z innymi metodami oceny

 

 

2. Struktura sieci monitoringu na obszarze województwa lubuskiego

2.1. Podział województwa lubuskiego na strefy

W województwie lubuskim, na podstawie podziału administracyjnego, wyróżniono 14 stref: 2 powiaty grodzkie i 12 powiatów ziemskich.

W tabeli nr I.2 przedstawiono kody stref, ich powierzchnię, liczbę mieszkańców oraz zakresy obowiązywania dopuszczalnych poziomów substancji, określonych w zależności od różnych celów ochrony powietrza (ze względu na ochronę zdrowia, ochronę roślin, dla obszarów ochrony uzdrowiskowej oraz dla parków narodowych).

 


Tabela I.2.Lista stref województwa lubuskiego

 

Pełna nazwa strefy

(powiatu)

Kod strefy

Na terenie lub części strefy obowiązują dopuszczalne poziomy substancji określone

Aglome-racja

[tak/nie]

Powierzch-nia strefy

[km2]

Ludność

Mk

ze względu na ochronę zdrowia [tak/nie]

ze względu na ochronę roślin [tak/nie]

dla obszarów ochrony uzdrowi-skowej [tak/nie]

dla obszarów parków narodowych [tak/nie]

powiat gorzowski

4.08.10.01

tak

tak

nie

tak

nie

1217

63263

m Gorzów Wielkopolski

4.08.10.61

tak

tak

nie

nie

nie

77

126285

powiat krośnieński

4.08.11.02

tak

tak

nie

nie

nie

1390

60144

powiat międzyrzecki

4.08.10.03

tak

tak

nie

nie

nie

1388

60659

powiat nowosolski

4.08.11.04

tak

tak

nie

nie

nie

771

88444

powiat słubicki

4.08.10.05

tak

tak

nie

tak

nie

1000

47511

powiat strzelecko-drezdenecki

4.08.10.06

tak

tak

nie

tak

nie

1248

51411

powiat sulęciński

4.08.10.07

tak

tak

nie

tak

nie

1177

35954

powiat świebodziński

4.08.11.08

tak

tak

nie

nie

nie

938

57864

powiat wschowski

4.08.11.12

tak

tak

nie

nie

nie

624

38944

m. Zielona Góra

4.08.11.62

tak

tak

nie

nie

nie

58

118987

powiat zielonogórski

4.08.11.09

tak

tak

nie

nie

nie

1571

86891

powiat żagański

4.08.11.10

tak

tak

nie

nie

nie

1131

85557

powiat żarski

4.08.11.11

tak

tak

nie

nie

nie

1394

102074

 

 

2.2. Wyniki klasyfikacji stref

Dla potrzeb modernizacji sieci monitoringu jakości powietrza w województwie lubuskim i dostosowania systemu oceny jakości powietrza do wymogów unijnych, w latach 2001 – 2002 przeprowadzono wstępną ocenę jakości powietrza na obszarze województwa i dokonano wstępnej klasyfikacji stref.

Wyniki klasyfikacji stref województwa lubuskiego zostały zebrane i przedstawione w tabelach I.3 i I.4. 

           

 

 

Tabela I.3. Zbiorcze zestawienie klasyfikacji stref - kryterium ochrony zdrowia

 

Nazwa strefy (powiatu)

Numer kodowy strefy

Liczba mieszkańców (tys.)

Powierz- chnia strefy (km2)

SO2

NO2

Pył

Ołów

benzen

CO

O3

powiat gorzowski

4.08.10.01

63,2

1217

III b

III b

I

III b

II

III b

I

m. Gorzów Wielkopolski

4.08.10.61

126,3

77

III b

I

I

II

II

III b

I

powiat krośnieński

4.08.11.02

60,1

1390

III b

III b

I

III b

III b

III b

I

powiat międzyrzecki

4.08.10.03

60,7

1388

III b

III b

I

III b

II

III b

I

powiat nowosolski

4.08.11.04

88,4

771

III b

III b

I

III b

III b

III b

I

powiat słubicki

4.08.10.05

47,5

1000

III b

I

I

III b

II

III b

I

powiat strzelecko-drezdenecki

4.08.10.06

51,4

1248

III b

III b

I

III b

III b

III b

I

powiat sulęciński

4.08.10.07

36,0

1177

III b

III b

I

III b

III b

III b

I

powiat świebodziński

4.08.11.08

57,9

938

III b

III b

I

III b

III b

III b

I

powiat wschowski

4.08.11.12

38,9

624

III b

III b

I

II

III b

III b

I

m. Zielona Góra

4.08.11.62

119,0

58

III b

I

I

II

II

III b

I

powiat zielonogórski

4.08.11.09

86,9

1571

III b

III b

I

III b

II

III b

I

powiat żagański

4.08.11.10

85,6

1131

III b

III b

I

III b

II

III b

I

powiat żarski

4.08.11.11

102,1

1394

III b

III b

I

III b

III b

III b

I

               

Tabela I.4. Zbiorcze zestawienie klasyfikacji stref - kryterium ochrony roślin

 

nazwa powiatu (strefy)

numer kodowy strefy

liczba mieszkańców (tys.)

powierzchnia strefy (km2)

SO2

NOx

O3

powiat gorzowski

4.08.10.01

63,2

1217

III b

III b

I

powiat krośnieński

4.08.11.02

60,1

1390

III b

III b

I

powiat międzyrzecki

4.08.10.03

60,7

1388

III b

III b

I

powiat nowosolski

4.08.11.04

88,4

771

III b

III b

I

powiat słubicki

4.08.10.05

47,5

1000

II

III b

I

powiat strzelecko-drezdenecki

4.08.10.06

51,4

1248

III b

III b

I

powiat sulęciński

4.08.10.07

36,0

1177

III b

III b

I

powiat świebodziński

4.08.11.08

57,9

938

III b

III b

I

powiat wschowski

4.08.11.12

38,9

624

III b

III b

I

powiat zielonogórski

4.08.11.09

86,9

1571

III b

III b

I

powiat żagański

4.08.11.10

85,6

1131

III b

III b

I

powiat żarski

4.08.11.11

102,1

1394

III b

III b

I

 

2.3. Struktura sieci monitoringu powietrza w poszczególnych strefach

Na terenie województwa lubuskiego funkcjonuje sieć monitoringu zanieczyszczeń powietrza, którą stanowią stacje i stanowiska pomiarowe działające pod nadzorem WIOŚ w Zielonej Górze oraz WSSE w Gorzowie Wlkp. W ciągu 2004 roku planowana jest rozbudowa sieci o kolejne stacje pomiarowe, których wyposażenie zakupione będzie ze środków Phare. Eksploatacją sieci pomiarowej imisji zanieczyszczeń powietrza zajmować się będą odpowiednie jednostki organizacyjne WIOŚ w Zielonej Górze oraz Państwowej Inspekcji Sanitarnej pod nadzorem WSSE w Gorzowie Wlkp.

            W dalszej części opracowania przedstawiono programy monitoringu powietrza na 2004 r. przewidziane do realizacji w poszczególnych strefach pomiarowych.

 
m. Gorzów Wlkp. (powiat grodzki)

Badania podstawowe

Tabela I.5. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie Gorzowa Wlkp.

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

lub nadzór1)

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody automatyczne

+

+

+

+

+

-

-

pomiary ciągłe

ul. Kosynierów Gdyńskich

Delegatura

WIOŚ w Gorzowie Wlkp.

metody manualne

+

+

 

-

+2)

+

-

co 5 dni

5 stacji WSSE na terenie miasta

WSSE

w Gorzowie Wlkp.

metody pasywne

-

-

-

-

-

-

+

1x/m-c

5 pp BTX

na terenie miasta

Delegatura WIOŚ w Gorzowie Wlkp.

1) nadzór - w przypadku automatycznych stacji pomiarowych,

2) badania pyłu zawieszonego PM10 będą wykonywane na 2 stacjach (na 1 z nich równolegle z badaniami pyłu mierzonego metodą reflektometryczną BS  - pomiary co 5 dni w celu ustalenia współczynnika przeliczeniowego), na trzech pozostałych stacjach będą prowadzone pomiary BS (pomiary co 5 dni), a ich wyniki -  przeliczane na PM10.

 

Zgodnie z informacjami zebranymi w tabeli planuje się:  

- Pomiary automatyczne w zakresie SO2 i NOx, CO, PM 10, O3. Włączenie do wojewódzkiej sieci monitoringu nowej stacji pomiarowej imisji planowane jest w ramach realizacji projektu Phare PL 01.05.06. Termin realizacji uwarunkowany jest procedurami unijnymi. Przewiduje się, że rozpoczęcie pomiarów nastąpi w IV kw. 2004 r.

- Badania metodami manualnymi na 5 stacjach WSSE w Gorzowie Wlkp. - w okresie I - XII. 2004 r. Lokalizacja stacji i szczegółowy zakres badań przedstawiony został w załączniku nr I-2. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium WSSE w Gorzowie Wlkp.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Gorzów Wlkp. w 5 pp. w zakresie benzenu - w okresie I-XII. 2004 r. w tym: na 4 stanowiskach dla określenia tła miejskiego oraz na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji węglowodorów (przy ciągu komunikacyjnym). Analizy chromatograficzne wykonają laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze Delegatura w Gorzowie Wlkp. Lokalizacja punktów pomiarowych w załączniku nr I-4.

- Badania PM10 na terenie 2 stacji WSSE w Gorzowie Wlkp. - przy ul. Mickiewicza i ul. Borowskiego z wykorzystaniem nisko przepływowego pobornika pyłu, w okresie I - XII.2004 r.

- Oznaczanie zawartości ołowiu w pyle zawieszonym - w okresie I - XII.2004 r. badania będą prowadzone przez laboratorium WSSE w Gorzowie Wlkp.

Badania dodatkowe i inne działania w ramach monitoringu powietrza

Na terenie m. Gorzów Wlkp. (na prawach powiatu grodzkiego) realizowane będą dodatkowo:

- Badania warunków meteorologicznych - na automatycznej stacji pomiarowej przy ul. Kosynierów Gdyńskich w zakresie: temperatury, natężenia i kierunku wiatru, natężenia promieniowania słonecznego, ciśnienia atmosferycznego, wilgotności powietrza oraz opadu atmosferycznego.

- Badania  formaldehydu - przewiduje się kontynuację badań na terenie 4 stacji WSSE w Gorzowie Wlkp. Lokalizacja stacji - w załączniku nr I-2.

 

Powiat gorzowski ziemski

Badania podstawowe

Tabela I.6. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu gorzowskiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody pasywne

+

+

-

-

-

-

+

1x/m-c

4 pp SO2 i NO2

2 pp BTX

Delegatura

WIOŚ w Gorzowie Wlkp.

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie powiatu gorzowskiego w 4  pp. w zakresie SO2 i NO2  - w okresie I - XII.2004 r., w tym: na 2 stanowiskach dla określenia tła miejskiego, na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów samochodowych (przy ciągu komunikacyjnym) oraz na 1 stanowisku w rejonie oddziaływania dużego zakładu przemysłowego.  Analizy chromatograficzne wykona  laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-3.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Kostrzyn w 2 pp. - w zakresie benzenu - w okresie I - XII. 2004 r., w tym: na 1 stanowisku dla określenia tła miejskiego oraz na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji węglowodorów (przy ciągu komunikacyjnym). Analizy chromatograficzne wykona laboratorium Delegatury WIOŚ w Gorzowie Wlkp. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-4.

Powiat krośnieński

Badania podstawowe

Tabela I.7. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu krośnieńskiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

lub nadzór1)

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody automatyczne

+

+

-

+

-

-

-

pomiary ciągłe

Smolary Bytnickie

WIOŚ

w Zielonej Górze

metody pasywne

+

+

-

-

-

-

-

1x/m-c

7 pp SO2 i NO2

WIOŚ

w Zielonej Górze

1) nadzór - w przypadku automatycznych stacji pomiarowych,

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Pomiary automatyczne w Smolarach Bytnickich,  w zakresie SO2, NOx, O3. Włączenie do wojewódzkiej sieci monitoringu nowej stacji pomiarowej imisji planowane jest w ramach realizacji projektu Phare PL 01.05.06. Termin realizacji uwarunkowany jest procedurami unijnymi. Przewiduje się, że rozpoczęcie pomiarów nastąpi w IV kw. 2004 r. Stacja będzie prowadzić badania pod kątem ochrony roślin.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie powiatu krośnieńskiego w 7  pp. w zakresie SO2 i NO2  - w okresie I - XII. 2004 r., w tym: na 4 stanowiskach dla określenia tła miejskiego, na 2 stanowiskach w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów samochodowych (przy ciągach komunikacyjnych) oraz na 1 stanowisku w rejonie oddziaływania dużego zakładu przemysłowego. Analizy chromatograficzne wykona laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-3.

Badania dodatkowe i inne działania w ramach monitoringu powietrza

Na terenie Smolar Bytnickich realizowane będą dodatkowo badania warunków meteorologicznych - na automatycznej stacji pomiarowej w zakresie: temperatury, natężenia i kierunku wiatru, natężenia promieniowania słonecznego, ciśnienia atmosferycznego, wilgotności powietrza oraz opadu atmosferycznego.

 

Powiat międzyrzecki

Badania podstawowe

Tabela I.8. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu międzyrzeckiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody manualne

+

+

-

-

+1)

-

-

co 5 dni

PSSE

w Międzyrzeczu Oś. Centrum

PSSE

 w Międzyrzeczu

metody pasywne

+

+

-

-

-

-

+

1x/m-c

3 pp SO2 i NO2

2 pp BTX

WIOŚ

w Zielonej Górze

i Delegatura WIOŚ w Gorzowie Wlkp.

1) kontynuacja badań pyłu BS, wyniki będą przeliczane na PM10

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Badania metodami manualnymi na terenie PSSE w Międzyrzeczu - w okresie I - XII.2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Międzyrzeczu.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Międzyrzecz w 3 pp. w zakresie SO2 i NO2  - w okresie I - XII. 2004 r., w tym: na 2 stanowiskach dla określenia tła miejskiego i na 1stanowisku - w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów samochodowych (przy ciągu komunikacyjnym). Analizy chromatograficzne wykona laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-3.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Międzyrzecz w 2 pp. - w zakresie benzenu - w okresie I - XII. 2004 r. w tym: na 1 stanowisku dla określenia tła miejskiego oraz na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji węglowodorów (przy ciągu komunikacyjnym). Analizy chromatograficzne wykona laboratorium Delegatury WIOŚ w Gorzowie Wlkp. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-4.

 

Powiat nowosolski

Badania podstawowe

Tabela I.9. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu nowosolskiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody manualne

+

+

 

-

+1)

-

-

co 5 dni

PSSE w Nowej Soli ul. Wojska Polskiego

PSSE

w Zielonej Górze

1) kontynuacja badań pyłu BS, wyniki będą przeliczane na PM10

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Badania metodami manualnymi na stacji PSSE w Nowej Soli - w okresie I - XII.2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Zielonej Górze.

 

Powiat słubicki

Badania podstawowe

 

Tabela I.10. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu słubickiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

lub nadzór1)

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody automatyczne

+

+

+

+

+

-

-

pomiary ciągłe

2 stacje

 (w Uradzie i

Chyrzynie)

WIOŚ

w Zielonej Górze

i Delegatura WIOŚ w Gorzowie Wlkp.

metody manualne

+

+

 

-

+2)

-

-

co 5 dni

PSSE

w Słubicach  

ul. Mickiewicza

PSSE

w Słubicach

i

 WSSE

w Gorzowie Wlkp.

metody pasywne

+

+

-

-

-

-

+

1x/m-c

4 pp SO2 i NO2,

2 pp BTX

na terenie miasta

WIOŚ

w Zielonej Górze

i Delegatura WIOŚ w Gorzowie Wlkp.

1) nadzór - w przypadku automatycznych stacji pomiarowych

2) kontynuacja badań pyłu BS, wyniki będą przeliczane na PM10

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Pomiary automatyczne w zakresie SO2 i NOx, CO, PM 10, O3. Kontynuowane będą badania na 2 stacjach automatycznych w Uradzie i Chyrzynie - pod kątem ochrony roślin, w okresie I - XII.2004 r. Stacje będą prowadzić badania pod kątem ochrony roślin. Stacja w Uradzie włączona jest do międzynarodowej sieci monitoringu powietrza EUROAIRNET.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Słubice w 4 pp. - w zakresie SO2 i NO2 - kontynuacja badań rozpoczętych w VIII.2003 r. (będą trwały do końca VII.2004 r.). Analizy chromatograficzne wykona  laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-3.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Słubice w 2 pp. - w zakresie benzenu w okresie I - XII. 2004 r., w tym: na 1 stanowisku dla określenia tła miejskiego oraz na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji węglowodorów (przy ciągu komunikacyjnym). Analizy chromatograficzne wykona laboratorium Delegatury WIOŚ w Gorzowie Wlkp. Lokalizacja punktów pomiarowych w załączniku I-4.

- Badania metodami manualnymi na stacji PSSE w Słubicach - w okresie I - XII. 2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Słubicach.

Badania dodatkowe i inne działania w ramach monitoringu powietrza

Na terenie powiatu słubickiego realizowane będą dodatkowo:

- Badania warunków meteorologicznych - na automatycznych stacjach pomiarowych w Uradzie i Chyrzynie w zakresie: temperatury, natężenia i kierunku wiatru, natężenia promieniowania słonecznego, ciśnienia atmosferycznego, wilgotności powietrza oraz opadu atmosferycznego (tylko w Uradzie).

-  Badania  formaldehydu - przewiduje się kontynuację badań na terenie PSSE w Słubicach.

 

Powiat strzelecko-drezdenecki

Badania podstawowe

Tabela I.11. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu strzelecko-drezdeneckiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody manualne

+

+

-

-

+1)

-

-

co 5 dni

PSSE

w Drezdenku        ul. Chrobrego

PSSE

w Drezdenku

metody pasywne

+

+

-

-

-

-

-

1x/m-c

3 pp SO2 i NO2,

Delegatura       WIOŚ

w Gorzowie Wlkp.

1) kontynuacja badań pyłu BS, wyniki będą przeliczane na PM10

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Badania metodami manualnymi na stacji PSSE w  Drezdenku - w okresie I - XII.2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Drezdenku.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Strzelce Krajeńskie w 3 pp. - w zakresie SO2 i NO2 - w okresie I - XII.2004 r., w tym: na 2 stanowiskach dla określenia tła miejskiego, na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów samochodowych (przy ciągu komunikacyjnym) Analizy chromatograficzne wykona  laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-3.

 

Powiat sulęciński

Badania podstawowe

Tabela I.12. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu sulęcńskiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody manualne

+

-

-

-

+1)

-

-

co 5 dni

PSSE

 w Sulęcinie

ul. Magazynowa

PSSE

 w Sulęcinie

metody pasywne

+

+

-

-

-

-

-

1x/m-c

3 pp SO2 i NO2,

Delegatura

WIOŚ w Gorzowie Wlkp.

1) kontynuacja badań pyłu BS, wyniki będą przeliczane na PM10

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Badania metodami manualnymi na stacji PSSE w Sulęcinie - w okresie I - XII. 2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Sulęcinie

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Sulęcin w 3 pp. - w zakresie SO2 i NO2  - w okresie I - XII.2004 r., w tym: na 2 stanowiskach dla określenia tła miejskiego i na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów samochodowych (przy ciągu komunikacyjnym). Analizy chromatograficzne wykona  laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze.

Powiat świebodziński

Badania podstawowe

Tabela I.13. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu świebodzińskiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody manualne

+

+

 

-

+1)

-

-

co 5 dni

PSSE

w Świebodzinie    ul. 1-ego Maja

PSSE

w Zielonej Górze

1) kontynuacja badań pyłu BS, wyniki będą przeliczane na PM10

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:    

- Badania metodami manualnymi na stacji PSSE w Świebodzinie - w okresie I - XII.2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Zielonej Górze.

Powiat wschowski

Badania podstawowe

Tabela I.14. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu wschowskiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

lub nadzór1)

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody automatyczne

+

+

-

-

+

+

-

pomiary ciągłe

Wschowa

ul. Kazimierza Wielkiego

WIOŚ

w Zielonej Górze

metody pasywne

+

+

-

-

-

-

-

1x/m-c

3 pp SO2 i NO2

na terenie miasta

WIOŚ

w Zielonej Górze

1) nadzór - w przypadku automatycznych stacji pomiarowych,

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Pomiary automatyczne w zakresie SO2 i NOx, PM 10, Pb. Włączenie do wojewódzkiej sieci monitoringu nowej stacji pomiarowej imisji planowane jest w ramach realizacji projektu Phare PL 01.05.06. Termin realizacji uwarunkowany jest procedurami unijnymi. Przewiduje się, że  rozpoczęcie pomiarów nastąpi w IV kw. 2004 r.

- Oznaczanie zawartości ołowiu w pyle zawieszonym - po uruchomieniu automatycznej stacji monitoringu powietrza i po wdrożeniu metody analitycznej przez laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze. Przewiduje się, że  rozpoczęcie pomiarów nastąpi w IV kw. 2004 r.

Badania dodatkowe i inne działania w ramach monitoringu powietrza

Na terenie Wschowy realizowane będą dodatkowo:

- badania warunków meteorologicznych - na automatycznej stacjach pomiarowej we Wschowie w zakresie: temperatury, natężenia i kierunku wiatru, ciśnienia atmosferycznego, wilgotności powietrza oraz opadu atmosferycznego.

 

Miasto Zielona Góra (powiat grodzki)

Badania podstawowe

Tabela I.15. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie Zielonej Góry

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

lub nadzór1)

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody automatyczne

+

+

+

+

+

-

-

pomiary ciągłe

Zielona Góra

ul. Krótka

WIOŚ

w Zielonej Górze

metody manualne

+

+

 

-

+2)

+

-

co 5 dni

2 Stacje PSSE

PSSE

w Zielonej Górze

metody pasywne

+

+

-

-

-

-

+

1x/m-c

8 pp SO2 i NO2,

5 pp BTX

na terenie miasta

WIOŚ

w Zielonej Górze

1) nadzór - w przypadku automatycznych stacji pomiarowych

2) na stacji przy ul. Jasnej będą wykonywane badania pyłu zawieszonego PM10 (pomiary będą wykonywane codziennie równolegle z badaniami pyłu mierzonego metodą reflektometryczną BS - pomiary co 5 dni w celu ustalenia współczynnika przeliczeniowego), na stacji przy ul. Wyszyńskiego pomiary BS (pomiary co 5 dni, wyniki będą przeliczane na PM10)

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Pomiary automatyczne w zakresie SO2 i NOx, CO, PM 10, O3. Włączenie do wojewódzkiej sieci monitoringu nowej stacji pomiarowej imisji planowane jest w ramach realizacji projektu Phare PL 01.05.06. Termin realizacji uwarunkowany jest procedurami unijnymi. Przewiduje się, że  rozpoczęcie pomiarów nastąpi w IV kw. 2004 r.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Zielona Góra w 8 pp. (w uzgodnieniu z Urzędem Miasta Zielona Góra), w zakresie SO2 i NO2 - w okresie  I - XII.2004 r. Analizy chromatograficzne wykona laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-3.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie miasta Zielona Góra w 5 pp. - w zakresie benzenu w okresie I - XII. 2004 r. w tym: na 4 stanowiskach dla określenia tła miejskiego oraz na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji węglowodorów (przy ciągu komunikacyjnym). Analizy chromatograficzne wykona laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-4.

- Badania metodami manualnymi na 2 stacjach w Zielonej Górze - w okresie I - XII. 2004 r. Lokalizacja stacji i zakres badań - w załączniku nr I-2. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Zielonej Górze.

- Badania PM10 na terenie stacji PSSE w Zielonej Górze przy ul. Jasnej z wykorzystaniem nisko przepływowego pobornika pyłu - w okresie I - XII. 2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Zielonej Górze

- Oznaczanie zawartości ołowiu w pyle zawieszonym mierzonym na stacji przy ul. Jasnej - w okresie I -XII. 2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Zielonej Górze.

Badania dodatkowe i inne działania w ramach monitoringu powietrza

Na terenie m. Zielona Góra (na prawach powiatu grodzkiego) realizowane będą dodatkowo badania warunków meteorologicznych - na automatycznej stacji pomiarowej przy ul. Krótkiej w zakresie: temperatury, natężenia i kierunku wiatru, natężenia promieniowania słonecznego, ciśnienia atmosferycznego, wilgotności powietrza oraz opadu atmosferycznego.

 

Powiat zielonogórski ziemski

Badania podstawowe

Tabela I.16. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu zielonogórskiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody pasywne

+

+

-

-

-

-

+

1x/m-c

4 pp SO2 i NO2

2 pp BTX

Delegatura WIOŚ

w Gorzowie Wlkp.

 

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie powiatu zielonogórskiego w 4 pp. w zakresie SO2 i NO2  - w okresie I - XII. 2004 r., w tym: na 2 stanowiskach dla określenia tła miejskiego, na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów samochodowych (przy ciągu komunikacyjnym) oraz na 1 stanowisku w rejonie oddziaływania dużego zakładu przemysłowego. Analizy chromatograficzne wykona  laboratorium WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-3.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek na terenie powiatu zielonogórskiego w 2 pp. - w zakresie benzenu w okresie I - XII. 2004 r., w tym: na 1 stanowisku dla określenia tła miejskiego oraz na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji węglowodorów (przy ciągu komunikacyjnym). Analizy chromatograficzne wykonają  laboratoria WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-4.

 

Powiat żagański

Badania podstawowe

Tabela I.17. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu żagańskiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody manualne

+

+

 

-

+1)

-

-

co 5 dni

PSSE w Żaganiu

ul. Szprotawska

PSSE

w Zielonej Górze

metody pasywne

-

-

-

-

-

-

+

1x/m-c

2 pp BTX

WIOŚ

w Zielonej Górze

1)  kontynuacja badań pyłu BS, wyniki będą przeliczane na PM10

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

- Badania metodami manualnymi na stacji PSSE w Żaganiu - w okresie I - XII.2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Zielonej Górze.

- Badania metodą z pasywnym poborem próbek w 2 pp w zakresie benzenu -  na terenie Żagania, w okresie I - XII. 2004 r., w tym: na 1 stanowisku dla określenia tła miejskiego oraz na 1 stanowisku w miejscu o spodziewanej wysokiej imisji węglowodorów (przy ciągu komunikacyjnym). Analizy chromatograficzne wykonają laboratoria WIOŚ w Zielonej Górze. Lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-4.

 

Powiat żarski

Badania podstawowe

Tabela I.18. Badania monitoringu powietrza planowane na terenie powiatu żarskiego

 

Rodzaj badań

Wykonywane oznaczenia

Częstotli-wość

Miejsce badań

Wykonawca lub nadzór1)

SO2

NOx

CO

O3

PM 10

Pb

BTX

metody automatyczne

+

+

+

+

+2)

-

-

pomiary ciągłe

Żary

(stacja mobilna)

WIOŚ

w Zielonej Górze

metody manualne

+

+

-

-

+3)

+

-

co 5 dni

PSSE     

w Żarach

ul. Podchorążych

PSSE

 w Zielonej Górze

1) nadzór - w przypadku automatycznych stacji pomiarowych

2) będą prowadzone  badania pyłu zawieszonego ogółem TSP, a wyniki -  przeliczane na PM10

3) na stacji będą wykonywane badania pyłu zawieszonego PM10 (pomiary będą wykonywane codziennie równolegle z badaniami pyłu mierzonego metodą reflektometryczną BS - pomiary co 5 dni w celu ustalenia współczynnika przeliczeniowego),

 

Zgodnie z danymi zebranymi w tabeli planuje się:          

-  Pomiary automatyczne w zakresie SO2 i NOx, CO, PM 10, O3 - z wykorzystaniem stacji mobilnej imisji zanieczyszczeń powietrza. Badania będą prowadzone przez okres 1 roku kalendarzowego, w okresie I - XII. 2004 r.

- Badania metodami manualnymi na stacji PSSE w Żarach przy ul. Podchorążych - w okresie I -XII.2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Zielonej Górze.

- Badania PM10 na terenie stacji PSSE w Żarach przy ul. Podchorążych z wykorzystaniem nisko przepływowego pobornika pyłu - w okresie I - XII. 2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Żarach.

- Oznaczanie zawartości ołowiu w pyle zawieszonym PM10 na terenie stacji PSSE w Żarach przy ul. Podchorążych - w okresie I - XII. 2004 r. Analizy laboratoryjne wykona laboratorium PSSE w Żarach.

 

2.4. Program pomiarowy - podsumowanie

Planuje się, że w 2004 r., w ramach wojewódzkiej sieci monitoringu powietrza na obszarze województwa lubuskiego badania będą prowadzone:

- na 7 stacjach automatycznych, w tym: 6 kontenerowych i 1 mobilnej (4 stacje rozpoczną pomiary w IV kw. 2004 r.), wyniki z trzech stacji wykorzystane zostaną w ocenie pod kątem ochrony roślin, lokalizacja stacji istniejących i planowanych - w załączniku nr I-1,

-  na 15 stacjach (w 11 miejscowościach) metodami manualnymi, lokalizacja stacji - w załączniku nr I-2,

-  w 39 punktach pomiarowych (w 11 miejscowościach) z pasywnym poborem próbek w zakresie SO2 i NO2, lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-3,

- w 20 punktach pomiarowych z pasywnym poborem próbek w zakresie BTX, lokalizacja punktów pomiarowych - w załączniku nr I-4.

 

Oceny wyników pomiarów

Wyniki pomiarów jakości powietrza przeprowadzonych w województwie lubuskim porównywane będą z obowiązującymi normami dopuszczalnych poziomów stężeń, określonymi w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 6 czerwca 2002 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów niektórych substancji w powietrzu, alarmowych poziomów niektórych substancji w powietrzu oraz marginesów tolerancji dla dopuszczalnych poziomów niektórych substancji. Rozporządzenie określa m.in. dopuszczalne poziomy niektórych substancji w powietrzu oraz dopuszczalne częstości ich przekraczania, marginesy tolerancji dla dopuszczalnych poziomów niektórych substancji w powietrzu oraz alarmowe poziomy niektórych substancji w powietrzu.

Na podstawie wyników pomiarów imisji wykonanych w danym roku kalendarzowym w ramach wojewódzkiej sieci monitoringu powietrza oraz przy wykorzystaniu innych dopuszczalnych metod oceny, do dnia 31 marca następnego roku, przeprowadzona zostanie ocena poziomu substancji w powietrzu we wszystkich strefach (powiatach) województwa lubuskiego, a następnie dokonana  klasyfikacja stref, w których poziom:

1)      choćby jednej substancji przekracza poziom dopuszczalny powiększony o margines tolerancji,

2)      choćby jednej substancji mieści się pomiędzy poziomem dopuszczalnym, a poziomem dopuszczalnym powiększonym o margines tolerancji,

3)      substancji nie przekracza poziomu dopuszczalnego.

Wyniki oceny poziomów substancji w powietrzu i wyniki klasyfikacji stref będą przekazywane  Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska, Wojewodzie Lubuskiemu oraz Państwowemu Wojewódzkiemu  Inspektorowi Sanitarnemu, a także prezentowane na stronie własnej WIOŚ. 

 

Zbieranie i sposób przekazywania informacji na temat jakości powietrza w województwie lubuskim

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie zakresu i sposobu przekazywania informacji dotyczących zanieczyszczenia powietrza z dnia 26 listopada 2002 r. (DZ.U. nr 204, poz.  1727) wyniki pomiarów przekazywane będą Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska za pośrednictwem publicznych sieci telekomunikacyjnych. Do tego celu wykorzystana będzie baza danych JPOAT, która składa się z bazy centralnej umiejscowionej w Centralnym Systemie Komputerowym w GIOŚ oraz baz wojewódzkich w wojewódzkich inspektoratach ochrony środowiska.

W 2003 r. baza JPOAT zainstalowana została na serwerze z systemem Linux w siedzibie WIOŚ w Zielonej Górze. Dostęp do bazy mają wszystkie jednostki prowadzące pomiary imisji w ramach wojewódzkiego programu monitoringu powietrza. Poza  Wojewódzkim Inspektoratem Ochrony Środowiska w Zielonej Górze są to: WIOŚ w Zielonej Górze - Delegatura w Gorzowie Wlkp. oraz Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Gorzowie Wlkp. W siedzibach Delegatury WIOŚ w Gorzowie Wlkp. i WSSE w Gorzowie Wlkp. zainstalowane zostały "delegaturowe" wersje oprogramowania JPOAT - umożliwiające przekazywanie danych bezpośrednio do bazy pracującej na serwerze w WIOŚ Zielona Góra - za pośrednictwem łącza internetowego.

Dane pomiarowe pochodzące z różnych instytucji źródłowych na poziomie wojewódzkim są początkowo gromadzone w bazie źródłowej, skąd - po weryfikacji - mogą być kwalifikowane do bazy wojewódzkiej  przez wojewódzkiego administratora bazy danych JPOAT, a następnie przesyłane do bazy krajowej. Za wprowadzanie danych do bazy źródłowej w instytucjach realizujących Wojewódzki Program Monitoringu Powietrza odpowiedzialne są osoby zwane operatorami. Za obsługę bazy wojewódzkiej JPOAT odpowiedzialny jest administrator wojewódzki.

W bazie JPOAT gromadzone są następujące dane: wyniki pomiarów stężeń zanieczyszczeń i warunków meteorologicznych ze stacji działających na terenie województwa lubuskiego,  informacje nt. działającego systemu pomiarowego jakości powietrza, tj.  sieci pomiarowej (lista stacji pomiarowych), stacji pomiarowych (m.in. lokalizacja stacji, otoczenie stacji, źródła zanieczyszczeń), stanowisk pomiarowych (m.in. wykorzystywane urządzenia pomiarowe, metodyki pomiarowe, program pomiarowy - krok czasowy pomiaru, granice oznaczalności stężeń, system kalibracji).

Do bazy krajowej JPOAT będą przekazywane wszystkie wyniki pomiarów prowadzonych w ramach monitoringu powietrza na terenie województwa lubuskiego.

Wyniki badań imisji zanieczyszczeń powietrza ze stacji  automatycznych i manualnych, zlokalizowanych w strefach (w powiatach), w których poziom substancji w powietrzu jest wyższy od górnego progu oszacowania, a nie przekracza poziomu dopuszczalnego lub poziom substancji w powietrzu przekracza poziom dopuszczalny będą przekazywane w trybie określonym w rozporządzeniu Ministra Środowiska  z dnia 26 listopada 2002 r. w sprawie zakresu i sposobu przekazywania informacji dotyczących zanieczyszczenia powietrza (Dz. U. nr 204/02 poz. 1727).

Dodatkowo, planowane jest równoczesne przekazywanie wyników automatycznych pomiarów stężeń w powietrzu pozostałych substancji zanieczyszczających, nie wymienionych w tabeli I.19, a mierzonych na danej stacji.

W odniesieniu do pyłu zawieszonego przewiduje się, że w obowiązujących terminach możliwe będzie przekazywanie tylko miesięcznych serii pomiarów pyłu drobnocząsteczkowego PM10. Wyniki badań pyłu zawieszonego BS (mierzonego metodą reflektometryczną), po przeliczeniu na PM10, podobnie jak wyniki badań innych zanieczyszczeń  mierzonych metodami manualnymi  przekazywane będą do 20 dnia  każdego miesiąca za poprzedni miesiąc.

Wyniki pomiarów z pasywnym poborem próbek przekazane będą po zakończonej rocznej serii badań (do 31 marca).

Udostępnianie informacji na temat jakości powietrza w województwie lubuskim

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie sposobu udostępniania informacji o środowisku z dnia 1 października 2002 r. (DZ.U. Nr 176, poz. 1453), na stronie internetowej WIOŚ w Zielonej Górze (www.zgora.pios.gov.pl ) prezentowane będą wyniki pomiarów wykonanych w strefach, w których poziom substancji jest wyższy od górnego progu oszacowania, lecz nie przekraczający poziomu dopuszczalnego oraz w strefach, w których poziom substancji przekracza poziom dopuszczalny. Minimalny zakres informacji udostępnianych za pośrednictwem publicznych sieci telekomunikacyjnych jest taki sam jak zakres danych przekazywanych Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska (tabela I.19).

WIOŚ w Zielonej Górze nie posiada obecnie "narzędzi", które umożliwiłyby prezentację danych pomiarowych ze stacji automatycznych w systemie on-line (w ciągu następnej godziny po zakończeniu pomiarów). Wobec powyższego planuje się, że wyniki badań  (niezależnie od stosowanej metody pomiarowej), udostępniane będą w terminach obowiązujących dla badań wykonywanych metodami manualnymi (określonych w rozporządzeniu jw.), jako miesięczne serie pomiarów (zawierające średnie 24-godzinne lub maksymalne wartości dobowe średniej kroczącej 8-godzinnej).

            Między innymi w celu wypełnienia obowiązku wynikającego z ww. rozporządzenia planowane jest utworzenie w siedzibie WIOŚ w Zielonej Górze  Centrum Zbierania i Przekazywania Danych (CAS - Central Acqusition System) - w ramach realizacji projektu Phare PL 01.05.06. Centrum  wyposażone będzie w specjalistyczny sprzęt umożliwiający ciągły nadzór nad siecią monitoringu powietrza, zbieranie, weryfikację i przetwarzanie danych pomiarowych oraz ich raportowanie i prezentację na stronie internetowej.
Tabela I.19. Lista stacji, obowiązujące terminy oraz obowiązkowy zakres przekazywanych danych -

zgodnie z rozporządzeniem  MŚ z dnia 26 listopada 2002 r. w sprawie zakresu i sposobu

przekazywania informacji dotyczących zanieczyszczenia powietrza

(Dz. U. nr 204/02, poz.1727)

 

Zanieczyszczenie

Powiat

Stacja

Typ pomiarów

Terminy przekazywania danych

OCHRONA ZDROWIA

dwutlenek azotu

m. Gorzów Wlkp.

Gorzów Wlkp.  ul. Mickiewicza

Man

do 10  każdego miesiąca - seria miesięczna pomiarów za poprzedni miesiąc,

do 31 marca - seria roczna pomiarów za poprzedni rok

Gorzów Wlkp. ul. Wróblewskiego

Man

Gorzów Wlkp. ul. Wodna

Man

Gorzów Wlkp. ul. Wyczółkowskiego

Man

Gorzów Wlkp. ul. Kosynierów Gdyńskich1)

Aut

m. Zielona Góra

Zielona Góra ul. Jasna

Man

Zielona Góra

ul. Wyszyńskiego

Man

Zielona Góra ul. Krótka1)

Aut

powiat słubicki

Słubice ul. Mickiewicza

Man

Chyrzyno

Aut

Urad

Aut

pył zawieszony PM10

m. Gorzów Wlkp.

Gorzów Wlkp.  ul. Borowskiego

Man

do 10  każdego miesiąca - seria miesięczna pomiarów za poprzedni miesiąc,

do 31 marca - seria roczna pomiarów za poprzedni rok

Gorzów Wlkp.  ul. Mickiewicza

Man

Gorzów Wlkp. ul. Kosynierów Gdyńskich1)

Aut

m. Zielona Góra

Zielona Góra ul. Jasna

Man

Zielona Góra ul. Krótka1)

Aut

powiat żarski

Żary ul. Podchorążych

Man

Żary (stacja mobilna)

Aut

powiat wschowski

Wschowa ul. Kazimierza Wielkiego

Aut

powiat słubicki

Chyrzyno

Aut

Urad

Aut

ozon,

dwutlenek azotu,

tlenki azotu

m. Gorzów Wlkp.

Gorzów Wlkp. ul. Kosynierów Gdyńskich1)

Aut

do godz. 10  każdego dnia - seria dobowa pomiarów za poprzedni dzień,

do 10  każdego miesiąca - seria miesięczna pomiarów za poprzedni miesiąc,

do 31 marca - seria roczna pomiarów za poprzedni rok

m. Zielona Góra

Zielona Góra ul. Krótka1)

Aut

powiat słubicki

Urad

Aut

OCHRONA ROŚLIN

ozon,

dwutlenek azotu,

tlenki azotu

powiat krośnieński

Smolary Bytnickie1)

Aut

do godz. 10  każdego dnia - seria dobowa pomiarów za poprzedni dzień,

do 10  każdego miesiąca - seria miesięczna pomiarów za poprzedni miesiąc,

do 31 marca - seria roczna pomiarów za poprzedni rok

powiat słubicki

Urad

Aut

1) przewidywany termin rozpoczęcia pomiarów - IV kw. 2004 r. (utworzenie stacji realizowane jest w ramach projektu Phare PL 01.05.06)

Typy pomiarów (zastosowane skróty):

Aut - automatyczne;          Man - manualne;               Pas - pasywne (z pasywnym poborem próbek).

Zadanie 2. Monitoring chemizmu opadów atmosferycznych oraz depozycji

       zanieczyszczeń do podłoża

 

Podstawa i cel realizacji zadania

            Brak specyficznych podstaw prawnych dla realizacji zadania. Program realizowany jest w skali kraju dla potrzeb dostarczenia danych o ładunkach substancji zakwaszających środowisko, biogenów oraz metali ciężkich deponowanych do podłoża wraz z opadem atmosferycznym. Dane te wykorzystywane są w ocenie skuteczności programów redukcji emisji zanieczyszczeń do powietrza oraz mogą być wykorzystywane do bilansowania związków eutrofizujących - w ramach ochrony wód przed zanieczyszczeniami pochodzenia rolniczego (wdrażania Dyrektywy Azotanowej).

 

Program pomiarowy

Monitoring realizowany jest na obszarze województwa lubuskiego na 2 stacjach badawczych. Próbki opadu mokrego do badań pobierane są przez IMGW - co miesiąc - na stacjach synoptycznych w Gorzowie Wlkp. i Zielonej Górze, a następnie poddawane analizie w laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Zielonej Górze.  Program analityczny obejmuje wykonywanie badań stężeń anionów: SO42-, NO3-,CL-, kationów: NH4+, Na+,  Ca2+, Mg2+, K+ oraz metali ciężkich (cynku, miedzi, żelaza, niklu, kadmu, chromu, manganu), azotu ogólnego i fosforu ogólnego oraz odczynu pH. 

 

Gromadzenie i upowszechnianie wyników

Wyniki analiz prób opadu przekazywane są przez WIOŚ do IMGW Oddział we Wrocławiu sprawującego nadzór merytoryczny nad realizacją programu. IMGW Oddział we Wrocławiu dokonuje analizy i oceny wyników badań, które przekazuje w formie opracowania raz do roku również do WIOŚ. WIOŚ publikuje przetworzone wyniki badań w raportach o stanie środowiska.

Przewiduje się kontynuację  realizacji badań w ww. zakresie  w latach 2004-2005.

 

II. MONITORING JAKOŚCI ŚRÓDLĄDOWYCH WÓD  POWIERZCHNIOWYCH

 

Podstawa  realizacji

Program monitoringu jakości śródlądowych wód powierzchniowych opracowano na podstawie:

a)      obowiązujących przepisów prawa w zakresie ochrony wód, w szczególności - Prawa wodnego i rozporządzeń Ministra Środowiska:

-     z dnia 4 października 2002 r. w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać wody śródlądowe, będące środowiskiem życia ryb w warunkach naturalnych (Dz. U. Nr 02/176, poz. 1455),

-      z dnia 27 listopada 2002 r. w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać wody powierzchniowe wykorzystywane do zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia (Dz. U. Nr 02/204, poz. 1728),

-     z dnia 23 grudnia  2002 r. w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać programy działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych (Dz. U. Nr 03/04, poz. 44),

b)      rozporządzenia MŚ w sprawie klasyfikacji wód, sposobu prowadzenia monitoringu oraz sposobu interpretacji wyników i prezentacji stanu wód powierzchniowych i podziemnych (projekt),

c)      programu Państwowego Monitoringu Środowiska na lata 2003-2005 opracowanego przez GIOŚ,

d)      wskazówek do opracowania "Programów Państwowego Monitoringu Środowiska w województwie" przesłanych przez Departament Monitoringu GIOŚ,

e)      porozumienia o współpracy zawartego w dniu 14.02.2003 r. pomiędzy Lubuskim Wojewódzkim Inspektorem Ochrony Środowiska w Zielonej Górze i  Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym w Gorzowie Wlkp.

 

Zadanie 1. Badania i ocena jakości wód w rzekach

Cel wykonywania badań

Celem wykonywania badań jakości śródlądowych wód powierzchniowych jest dostarczanie informacji niezbędnych do podejmowania działań na rzecz ochrony wód przed zanieczyszczeniem, poprawy ich stanu czystości oraz zintegrowanego zarządzania wodami w układzie dorzeczy. Dane o jakości wód wykorzystywane są także w pracach planistycznych m.in. jednostek samorządowych. Stanowią także podstawę oceny efektywności inwestycji chroniących środowisko i skuteczności podejmowanych działań naprawczych.

 

Program pomiarowy

W ramach monitoringu jakości wód rzek na terenie województwa lubuskiego, w latach 2004 - 2005 planowane są następujące zadania:

 

1.      Monitoring diagnostyczny  jakości wód  głównych rzek województwa

Planuje się realizację badań wód 8 głównych rzek województwa lubuskiego (w punktach pomiarowych objętych dotychczas siecią krajową monitoringu i kilku wybranych punktach  monitoringu regionalnego) oraz badania większych dopływów ww. rzek - celem określenia stanu czystości wód w świetle nowych przepisów dotyczących sposobu monitoringu i oceny jakości wód powierzchniowych i podziemnych. Zakres badań określono w załączniku nr II-2.

 

  

Tabela II.1. Lokalizacja punktów pomiarowych - monitoring diagnostyczny (D)

 

Lp.

Rzeka

Lokalizacja punktu pomiarowego

Km rzeki

Częstotliwość badań

Wykonawca

badań

 

1.          

Kopanica

m. Łęgoń

13,5

1 raz/m-c

WIOŚ

Zielona Góra

2.          

Rów Polski

ujście do Baryczy (most Dryżyna -Niechlów)

1,0

jw.

jw.

3.          

Barycz

ujście do Odry (m. Wyszanów)

1,0

jw.

jw.

4.          

Odra

powyżej Nowej Soli

428,8

jw.

jw.

5.          

Odra

poniżej Nowej Soli (m. Milsko)

450,3

jw.

jw.

6.          

Odra

m. Cigacice

470,7

jw.

jw.

7.          

Odra

powyżej ujścia Bobru (m. Krosno Odrz.)

511,0

jw.

jw.

8.          

Bóbr

powyżej Leszna Górnego

111,2

jw.

jw.

9.          

Bóbr

poniżej Leszna Górnego

106,0

 

 

10.      

Bóbr

poniżej ujścia Szprotawy

90,0

jw.

jw.

11.      

Kwisa

ujście do Bobru (m. Trzebów)

4,4

jw.

jw.

12.      

Bóbr

powyżej Żagania

77,4

jw.

jw.

13.    

Bóbr

poniżej Żagania

58,0

jw.

jw.

14.      

Bóbr

m. Nowogród Bobrzański

47,9

jw.

jw.

15.      

Bóbr

ujście do Odry (m. St. Raduszec)

2,0

jw.

jw.

16.      

Odra

m. Połęcko

530,6

jw.

jw.

17.      

Nysa Łużycka

m. Sobolice

108,0

jw.

jw.

18.      

Nysa Łużycka

powyżej Żarek Wielkich

75,0

jw.

jw.

19.      

Nysa Łużycka

powyżej Zasiek

55,0

jw.

jw.

20.      

Nysa Łużycka

poniżej Zasiek

45,0

jw.

jw.

21.      

Nysa Łużycka

powyżej Gubina

20,0

jw.

jw.

22.      

Lubsza

ujście do Nysy Łużyckiej (m. Gubin)

0,5

jw.

jw.

23.      

Nysa Łużycka

poniżej Gubina

12,0

jw.

jw.

24.      

Nysa Łużycka

ujście do Odry (m. Kosarzyn)

1,0

jw.

jw.

25.      

Odra

m. Kłopot

552,0

jw.

Delegatura w Gorzowie Wlkp.

26.      

Odra

m. Urad

566,0

jw.

jw.

27.      

Pliszka

ujście do Odry (m. Urad)

0,3

jw.

jw.

28.      

Ilanka

ujście do Odry (m. Świecko)

0,5

jw.

jw.

29.      

Odra

m. Słubice

584,1

jw.

jw.

30.      

Odra

powyżej ujścia Warty

(m. Kostrzyn n. Odrą)

615,0

jw.

jw.

31.      

Warta

pow. ujścia Obry (m. Skwierzyna)

92,2

jw.

jw.

32.      

Obra

m. Strzyżewo

85,3

jw.

 

33.      

Obra

powyżej Międzyrzecza (m. Policko)

57,6

jw.

jw.

34.      

Obra

ujście do Warty (m. Skwierzyna)

1,6

jw.

jw.

35.      

Kłodawka

powyżej Gorzowa Wlkp. (m. Kłodawa

6,9

jw.

jw.

36.      

Kłodawka

przed ujściem do Warty (Gorzów Wlkp.)

0,1/55,9

jw.

jw.

37.      

Warta

poniżej ujścia Noteci (m. Gorzów Wlkp.)

57,2

jw.

jw.

38.      

Warta

m. Świerkocin (wodowskaz)

28,5

jw.

jw.

39.      

Warta

ujście do Odry (m. Kostrzyn n. Odrą)

2,4

jw.

jw.

40.      

Noteć

pow. Drezdenka (wodowskaz Nowe Drezdenko)

38,0

jw.

jw.

41.      

Noteć

m. Trzebicz

27,3

jw.

jw.

42.      

Noteć

ujście do Warty (m. Santok)

0,5

jw.

jw.

 

 

2.      Monitoring jakości granicznych wód powierzchniowych

W województwie lubuskim, na rzekach granicznych RP - RFN zlokalizowano 12 punktów pomiarowych, w których od lat - na mocy umowy dwustronnej -  prowadzone są badania we współpracy z Niemcami (umowa pomiędzy Rzeczpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec na temat współpracy w dziedzinie gospodarki wodnej na wodach granicznych z 19 maja 1992 r.). Spośród ww. punktów pomiarowych - 5  zlokalizowano na rzece Odrze,  a 7  - na rzece Nysie Łużyckiej (tabela II.2).

Planuje się, że podobnie jak w roku 2003, w latach 2004 - 2005 monitoring rzek granicznych realizowany będzie w zakresie wynikającym z umów międzynarodowych (zał. nr II-2).

W ramach monitoringu rzek granicznych planuje się:

- pobór próbek i przeprowadzenie badań fizyko-chemicznych, biologicznych i mikrobiologicznych wód rzeki Odry (26 razy w roku) i rzeki Nysy Łużyckiej (13 razy w roku),

- pobór próbek i przeprowadzenie badań fizyko-chemicznych, biologicznych i mikrobiologicznych głównych dopływów rzek granicznych tj. rzek Lubszy, Pliszki i Ilanki (12 razy w roku),

- przeprowadzenie wspólnego ze stroną niemiecką poboru próbek (raz do roku) w celu porównania uzyskiwanych wyników pomiędzy laboratoriami WIOŚ w Zielonej Górze i Delegatury w Gorzowie Wlkp., a odpowiednimi laboratoriami landów Brandenburgii i Saksonii,

- wymianę wyników badań uzyskanych w 2003 r. i kolejnych latach - w ramach prac Grupy Roboczej W-2 "Ochrona Wód" Polsko-Niemieckiej Komisji ds. Wód Granicznych.

 

Tabela II.2. Lokalizacja punktów pomiarowych - badania rzek granicznych (G)

 

Lp.

Rzeka

Lokalizacja punktu pomiarowego

Km rzeki

Częstotliwość badań

Wykonawca

badań

 

1.      1

Odra

m. Połęcko

530,6

1 raz /2 tyg.

WIOŚ Zielona Góra

2.       

Odra

m. Kłopot

552,0

jw.

Delegatura

w Gorzowie Wlkp.

3.       

Odra

 m. Urad

566,0

jw.

jw.

4.       

Odra

 m. Słubice

584,1

jw.

jw.

5.       

Odra

powyżej ujścia Warty

(m. Kostrzyn n. Odrą)

615,0

jw.

jw.

6.       

Nysa Łużycka

m. Sobolice

108,0

1 raz /m-c

WIOŚ Zielona Góra

7.       

Nysa Łużycka

powyżej  Żarek Wielkich

75,0

jw.

jw.

8.       

Nysa Łużycka

powyżej Zasiek

55,0

jw.

jw.

9.       

Nysa Łużycka

poniżej Zasiek

(m. Janiszowice)

45,0

jw.

jw.

10.    

Nysa Łużycka

powyżej Gubina

(m. Sękowice)

22,0

jw.

jw.

11.    

Nysa Łużycka

poniżej Gubina

 

12,0

jw.

jw.

12.    

Nysa Łużycka

ujście do Odry

(m. Kosarzyn)

1,0

jw.

jw.

13.    

Lubsza

ujście do Nysy Łużyckiej (m. Gubin)

0,5

jw.

jw.

14.    

Pliszka

ujście do Odry (m. Urad)

0,3

jw.

Delegatura

w Gorzowie Wlkp.

15.    

Ilanka

ujście do Odry (m. Świecko)

0,5

jw.

jw.

 

3.      Badania rzek w europejskiej sieci EUROWATERNET

Na terenie województwa lubuskiego znajduje się 7 punktów pomiarowych na rzekach funkcjonujących w europejskiej sieci monitoringu rzek EUROWATERNET. Są to w większości przekroje zlokalizowane na odcinkach ujściowych głównych rzek województwa. Planuje się kontynuację badań w ww. punktach pomiarowych w latach 2004-2005.

Tabela II.3. Lokalizacja punktów pomiarowych funkcjonujących w sieci   EUROWATERNET (E)

 

Lp.

Rzeka

Lokalizacja punktu pomiarowego

Km rzeki

Częstotliwość badań

Wykonawca

badań

 

1.

Rów Polski

ujście do Baryczy (most Dryżyna -Niechlów)

1,0

1 raz/m-c

WIOŚ

Zielona Góra

2.

Barycz

ujście do Odry (m. Wyszanów)

1,0

jw.

jw.

3.

Kwisa

ujście do Bobru (m. Trzebów)

4,4

jw.

jw.

4.

Bóbr

ujście do Odry (m. St. Raduszec)

2,0

jw.

jw.

5.

Nysa Łużycka

poniżej Gubina

12,0

jw.

jw.

6.

Noteć

ujście do Warty (m. Santok)

0,5

jw.

Delegatura

w Gorzowie Wlkp.

7.

Warta

ujście do Odry (m. Kostrzyn n. Odrą )

2,4

jw.

jw.

 

4.      Monitoring wód wrażliwych na zanieczyszczenie związkami azotu pochodzenia rolniczego

Na podstawie analizy jakości wód powierzchniowych oraz kierunków zmian zachodzących w zlewniach cząstkowych wskazano obszar zlewni Rowu Polskiego jako wymagający ograniczenia odpływu azotu ze źródeł rolniczych. Zlewnia tej rzeki położona jest na granicy trzech województw: dolnośląskiego, lubuskiego i wielkopolskiego. W granicach  województwa lubuskiego w zlewni Rowu Polskiego zlokalizowano 2 punkty pomiarowe, w których planuje się wykonywanie badań zanieczyszczenia wód dla ww. celu (tab.II.4). Przewiduje się także badania dla potrzeb oceny stopnia eutrofizacji,  w wodach objętych monitoringiem diagnostycznym i monitoringiem środowiska bytowania ryb (tab. II.1 i II.5).

Tabela.II.4. Lokalizacja punktów pomiarowych - monitoring wód wrażliwych na zanieczyszczenia

        związkami azotu ze źródeł rolniczych (A)

 

Lp.

Rzeka

Lokalizacja punktu pomiarowego

Km rzeki

Częstotliwość badań

Wykonawca

badań

 

1.

Kopanica

m. Łęgoń

13,5

1 raz /m-c

WIOŚ

Zielona Góra

2.

Rów Polski

ujście do Baryczy (most Dryżyna -Niechlów)

1,0

jw.

jw.

 

5.      Monitoring wód pod kątem spełnienia wymagań dla bytowania ryb w warunkach naturalnych

Planuje się realizację badań jakości wód rzek województwa pod kątem spełniania wymagań, jakim powinny odpowiadać wody śródlądowe będące środowiskiem życia ryb w warunkach naturalnych. Do oceny jakości wód przeznaczonych do bytowania ryb w 2004 r. wytypowano rzeki w zlewni rzeki Odry i Warty, a w 2005 r. - w zlewni rzeki Nysy Łużyckiej, Bobru i Noteci (wg projektów wykazów opracowanych przez RZGW w Szczecinie, Poznaniu i Wrocławiu). Planuje się także przeprowadzenie badań w ww. celu w punktach pomiarowych objętych monitoringiem diagnostycznym.

 

Tabela II.5. Lokalizacja punktów pomiarowych - monitoring wód będących środowiskiem życia ryb w

      warunkach naturalnych (ŚR)

 

Lp.

Rzeka

Lokalizacja punktu pomiarowego

Km rzeki

Częstotliwość badań

Wykonawca

badań

 

W zlewni Odry

1.        

Czarna Struga

most na drodze Książ Śląski -Studzieniec

15,0

1 raz /m-c

WIOŚ

Zielona Góra

2.        

Kożuszna

ujście do Czarnej Strugi

 

jw.

jw.

3.        

Czarna Struga

poniżej ujścia Kożusznej

(m. Lubieszów)

5,0

jw.

jw.

4.        

Czarna Struga

ujście do Odry (m. Nowa Sól)

2,5

jw.

jw.

5.        

Zimna Woda

ujście do Odry (m. Ciemnice)

4,5

jw.

jw.

6.        

Czernica

ujście do Jeziora Sławskiego

0,1

jw.

jw.

7.        

Pliszka

powyżej ujścia Łagowej

 55,5

jw.

Delegatura

w Gorzowie Wlkp.

8.        

Łagowa

ujście do Pliszki

 

jw.

jw.

9.        

Pliszka

poniżej ujścia Łagowej

54,5

jw.

jw.

10.    

Pliszka

m. Pliszka

40,0

jw.

jw.

11.    

Pliszka

m. Sądów

15,4

jw.

jw.

W zlewni Warty

12.    

Kanał Postomski

m. Krzeszyce

32,2

jw.

jw.

13.    

Kanał Postomski

m. Przyborów

10,9

jw.

jw.

14.    

Postomia

m. Krzeszyce

0,8

jw.

jw.

15.    

Kanał Maszówek

m. Warniki

2,0/4,0

jw.

jw.

16.    

Witna

powyżej Witnicy

12,5

jw.

jw.

17.    

Witna

poniżej Witnicy

0,4

jw.

jw.

 

 6.      Monitoring wód powierzchniowych wykorzystywanych do zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia (W)

Na terenie województwa lubuskiego znajduje się ujęcie wody powierzchniowej wykorzystywane do zaopatrzenia m. Zielona Góra w wodę przeznaczoną do spożycia. Zlokalizowane jest ono na rzece Obrzycy, w m. Sadowa (km 2,6). W miejscu ujmowania wody - w punkcie pomiarowym Sadowa - prowadzone będą badania jakości wód zgodnie z rozporządzeniem MŚ z dnia  27 listopada 2002 r. w sprawie wymagań, jakim powinny odpowiadać wody powierzchniowe wykorzystywane do zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia (Dz. U. nr 02/204, poz. 1728). Wykonawcą badań będzie Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Zielonej Górze.

 

Tabela II.6. Lokalizacja punktów pomiarowych - monitoring wód wykorzystywanych do zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia (W)

 

Lp.

Rzeka

Lokalizacja punktu pomiarowego

Km rzeki

Częstotliwość badań

Wykonawca

badań

 

1.

Obrzyca

przed ujściem do Odry (m. Sadowa)

2,6

1 raz /m-c

PSSE Zielona Góra *

 

* Dodatkowo - w ramach monitoringu lokalnego, zgodnie z pozwoleniem wodno - prawnym - użytkownik ujęcia tj. Zakład Wodociągów i Kanalizacji w Zielonej Górze kontynuować będzie badania jakości wód w zlewni Obrzycy w 6 pp (4 pp na rzece Obrzycy i 2 pp na dopływach), w tym: w m. Sadowa.

 

7.      Monitoring substancji szczególnie szkodliwych w wodach

Zgodnie z rozporządzeniem MŚ w sprawie klasyfikacji wód, sposobu prowadzenia monitoringu oraz sposobu interpretacji wyników i prezentacji stanu wód powierzchniowych i podziemnych (projekt), planuje się wdrożenie monitorowania w wodach substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego. W tym celu planuje się stopniowe rozszerzanie realizowanego monitoringu diagnostycznego o oznaczenia wybranych substancji wg rozporządzenia  z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. nr 02/212, poz. 1799 z dnia 16 grudnia 2002 r.).

W 2004 r. monitoring substancji niebezpiecznych realizowany będzie na rzece Odrze - w punktach pomiarowych powyżej Nowej Soli i powyżej ujścia Warty oraz na rzece Warcie w m. Skwierzyna i w Kostrzynie n. Odrą (przed ujściem Warty do Odry). W 2005 r. planuje się wykonywanie badań na kolejnych rzekach biorących początek poza granicami województwa. Zakres i częstotliwość wykonywanych oznaczeń zestawiono w załączniku nr II-2.


Tabela II.7. Lokalizacja punktów pomiarowych - monitoring diagnostyczny  substancji
 szczególnie szkodliwych (SS)

 

Lp.

Rzeka

Lokalizacja punktu pomiarowego

Km rzeki

Częstotliwość badań

Wykonawca

badań

 

1

Odra

pow. Nowej Soli

428,8

1raz /m-c

WIOŚ

Zielona Góra

2.

Odra

powyżej ujścia Warty

(m. Kostrzyn n. Odrą)

615,0

jw.

Delegatura

w Gorzowie Wlkp.

3.

Warta

m. Skwierzyna

92,2

jw.

jw.

4.

Warta

ujście do Odry

(m. Kostrzyn n. Odrą)

2,4

jw.

jw.

 

System gromadzenia i przekazywania danych, oceny jakości wód, udostępnianie

i upowszechnianie danych

Dane uzyskane w trakcie badań monitoringowych rzek realizowanych na obszarze województwa lubuskiego gromadzone będą w Wojewódzkim Inspektoracie Ochrony Środowiska w Zielonej Górze w bazie JAWO.

Przekazywanie danych odbywać się będzie w trybie określonym w Programie Państwowego Monitoringu Środowiska na lata 2003-2005, opracowanym przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska. Przewiduje się:

- przekazywanie wyników wg formatu bazy JAWO - co miesiąc do IMGW i GIOŚ,

- przekazywanie zagregowanych wyników pomiarów i oceny w formie tabel do uzgodnienia - raz w roku do RZGW (Szczecin, Poznań, Wrocław).

Ocena jakości wód dokonywana będzie na podstawie obowiązujących przepisów prawa, w szczególności rozporządzeń wykonawczych do Prawa wodnego.

Planuje się następujące formy upowszechniania wyników badań jakości wód rzek:

- prezentacja na stronie internetowej WIOŚ - wg rozporządzenia MŚ z dnia 1 października 2002 r. w sprawie sposobu udostępniania informacji o środowisku (Dz. U. nr 02/176, poz. 1453) - z aktualizacją roczną prezentowanych danych,

- publikacja raportów o stanie środowiska w województwie lubuskim - co 2 lata,

- opracowywanie monotematycznych informacji o jakości wód badanych rzek - na bieżąco.

Zgodnie z dotychczasowymi doświadczeniami przewiduje się, że odbiorcami informacji wynikowej będą:

- przedstawiciele administracji rządowej (GIOŚ, LUW, RZGW),

- przedstawiciele administracji samorządowej (urząd marszałkowski, starostwa powiatowe, urzędy miast i gmin),

- biblioteki naukowe i publiczne,

-  organizacje pozarządowe,

-  młodzież ucząca się i studiująca,

-  przedstawiciele społeczeństwa.

 

Zadanie 2. Badanie i ocena stanu osadów wodnych rzek

 

Cel badań

Badania mają na celu kontrolowanie stężeń i trendów zawartości metali ciężkich i szkodliwych substancji organicznych akumulowanych w osadach rzek.

Program pomiarowy

Badania osadów wodnych rzek wykonywane będą z różną częstotliwością, w oparciu o sieć krajową, składającą się z około 300 punktów pomiarowych. Program obejmuje wykonywanie oznaczeń pierwiastków głównych (tj.: Ca, Mg, Mn, Fe, P, S i Corg.) oraz pierwiastków śladowych i WWA. Przewidywana jest możliwość rozszerzenia zakresu badań (o PCB i pestycydy chloroorganiczne). Badania wykonywane będą przez  Państwowy Instytut Geologiczny. Nie przewiduje się udziału WIOŚ w badaniach osadów wodnych rzek w latach 2004-2005.

Gromadzenie i upowszechnianie danych

WIOŚ będzie odbiorcą zestawień wyników badań przekazywanych przez GIOŚ w formie wydruków - w układzie województw. Przewiduje się publikowanie ww. wyników (jak dotychczas) w raportach o stanie środowiska w województwie. 

 

Zadanie 3.  Badanie i ocena jakości wód jezior

 

Cel wykonywania badań

Celem wykonywania badań jakości śródlądowych wód powierzchniowych (w tym jezior) jest dostarczanie informacji niezbędnych do podejmowania działań na rzecz ochrony wód przed zanieczyszczeniem, poprawy ich stanu czystości oraz zintegrowanego zarządzania wodami w układzie dorzeczy. Dane o jakości wód wykorzystywane są także w pracach planistycznych m.in. jednostek samorządowych. Stanowią także podstawę oceny efektywności inwestycji chroniących środowisko i skuteczności podejmowanych działań naprawczych.

Program pomiarowy

Badania jezior z uwagi na ich specyfikę, tj. zamknięty ekosystem wrażliwy na oddziaływania antropogeniczne stanowią wydzielony program pomiarowy. W 2004 roku planuje się kontynuację  cyklicznego badania jezior, w ramach  nowych przepisów prawa ochrony środowiska.

 

1. Monitoring diagnostyczny jezior

Monitoringiem diagnostycznym planuje się objęcie jezior wymienionych w tabeli  II.8.

Tabela II.8. Jeziora planowane do badań w monitoringu diagnostycznym, w 2004 r.

Lp.

Nazwa jeziora

Liczba ppk

Na jeziorze

Na dopływach i odpływach

1.        

Jezioro Rudno

3

3

2.        

Jezioro Wojnowskie Zachodnie

3

2

3.        

Jeziro Wojnowskie Wschodnie

1

2

4.        

Jezioro Wilkowskie

1

1

5.        

Jezioro Lubikowskie

4

3

6.        

Jezioro Marwicko

4

2

7.        

Jezioro Lipie

4

2

8.        

Jezioro Słowa

2

3

9.        

Jezioro Osiek

6

3

 

Częstotliwość i zakres badań - zgodny z "Wytycznymi monitoringu podstawowego jezior" - Biblioteka Monitoringu Środowiska 1994.

W 2004 r. cykl wiosenny badań jezior planowany jest na przełomie  marca i kwietnia, a cykl letni badań - na przełomie  sierpnia i września.

 

2.      Monitoring jezior w europejskiej sieci EUROWATERNET

W roku 2004 planuje się kontynuację badań Jeziora Tarnowskiego Dużego, jednego z 10 w kraju jezior reperowych znajdujących się w europejskiej sieci monitoringu wód powierzchniowych EUROWATERNET. Badania jeziora prowadzone będą 12 razy w roku, na  stanowisku  pomiarowo - kontrolnym usytuowanym na jeziorze i 8 razy w roku - na stanowiskach pomiarowych usytuowanych na dopływach i odpływie.

 

3.      Monitoring jezior w ramach badań jakości wód powierzchniowych będących

środowiskiem życia ryb w warunkach naturalnych

            Monitoringiem jakości wód powierzchniowych przeznaczonych do bytowania ryb, w 2004 r.  planuje się objęcie 7 jezior, w tym 5 jezior przeznaczonych do bytowania ryb łososiowatych w warunkach naturalnych oraz 2 jezior przeznaczonych do bytowania ryb karpiowatych w warunkach naturalnych - wg tabeli II.9.

 

Tabela II.9.  Jeziora planowane do badań - monitoring wód będących środowiskiem życia ryb

     w  warunkach naturalnych

Lp.

Nazwa jeziora

Położenie

(powiat, gmina)

Liczba ppk

 

Jeziora przeznaczone do bytowania ryb łososiowatych

1.

Łagowskie

świebodziński, Łagów

1

2.

Ciecz (Trześniowskie)

świebodziński, Łagów

1

3.

Niesłysz

świebodziński, Lubrza

1

4.

Ostrowiec

strzelecko- drezdenecki, Dobiegniew

1

5.

Czarne

strzelecko - drezdenecki, Dobiegniew

1

Jeziora przeznaczone do bytowania ryb karpiowatych

1.

Sławskie

wschowski, Sława

1

2.

Marwicko

gorzowski, Lubiszyn

1

 

Częstotliwość badań:   1 raz w miesiącu.

Zakres badań: tlen rozpuszczony, pH, zawiesiny ogólne, BZT5, fosfor ogólny, azotyny, związki fenolowe (badanie smakowe), węglowodory aromatyczne (badanie wzrokowo smakowe), niejonowy amoniak, azot amonowy, całkowity chlor pozostały, cynk ogólny, miedź rozpuszczona, twardość wody w mg/lCaCO3.

Miejsce poboru:  1 metr pod powierzchnią lustra wody.

 

4. Monitoring wód powierzchniowych wrażliwych na zanieczyszczenie związkami azotu
ze źródeł rolniczych

Monitoringiem wód powierzchniowych wrażliwych na zanieczyszczenie związkami azotu ze źródeł rolniczych (wskaźniki stosowane przy ocenie eutrofizacji) planuje się objęcie w 2004 r. następujących jezior:

Lp.

Nazwa jeziora

Liczba ppk

1.

Łagowskie

1

2

Ciecz (Trześniowskie)

1

3.

Niesłysz

1

4.

Sławskie

1

5.

Ostrowiec

1

6.

Czarne

1

7.

Marwicko

1

 

Częstotliwość badań:   6 razy w sezonie wegetacyjnym.

Zakres badań: określenie stężeń następujących wskaźników - fosforu ogólnego, azotu ogólnego, chlorofilu "a", przezroczystości;  wykonanie w sierpniu w warunkach polowych  profilu termiczno - tlenowego  i organoleptycznej oceny występowania w hypolimnionie siarkowodoru oraz  przeprowadzenie obserwacji terenowych dotyczących:  rodzaju i czasu trwania zakwitów wody, intensywności rozwoju glonów poroślowych,  różnorodności i obfitości makrofitów, fauny bezkręgowej oraz ryb.

Miejsce poboru - 1 metr pod powierzchnią lustra wody

 

Uwaga: Wyniki badań wody i obserwacji terenowych wykorzystane będą w przyszłej ocenie eutrofizacji wód powierzchniowych stojących województwa lubuskiego.

            W tabeli II.10. zestawiono wszystkie jeziora planowane do badań w 2004 r. Do badań w 2005 r. wytypowane zostaną kolejne jeziora wg wykazów RZGW  dotyczących sposobu użytkowania wód.

 

Tabela II. 10. Wykaz jezior i stanowisk pomiarowych planowanych  do badań w 2004 r.

Lp.

Nazwa jeziora

Powierzchnia [ha]

Ilość stanowisk pomiarowych na jeziorach

Ilość stanowisk pomiarowych na dopływach

 i odpływie

Rodzaj monitoringu

Wykonawca badań

1.

Tarnowskie Duże

91,6

1

7

Eurowaternet

diagnostyczny

(eutrofizacja)

WIOŚ

Zielona Góra

2.

Rudno

163,0

3

3

diagnostyczny

(eutrofizacja)

jw.

3.

Wojnowskie Zachodnie

147,3

3

2

diagnostyczny

(eutrofizacja)

jw.

4.

Wojnowskie Wschodnie

81,6

1

2

diagnostyczny

(eutrofizacja)

jw.

5.

Wilkowskie

130,5

1

1

diagnostyczny

(eutrofizacja)

bytowania ryb łososowatych

jw.

6

Lubikowskie

314,7

4

3

diagnostyczny

(eutrofizacja)

Delegatura

w Gorzowie Wlkp.

7

Marwicko

140,3

2

2

diagnostyczny

(eutrofizacja) bytowania ryb

karpiowatych

jw.

8

Lipie

174,0

4

2

diagnostyczny

(eutrofizacja)

jw.

9

Słowa

62,1

2

3

diagnostyczny

(eutrofizacja)

jw.

10

Osiek

466,2

6

3

diagnostyczny

(eutrofizacja)

jw.

11.

Łagowskie

82,4

1

-

bytowania ryb łososiowatych

(eutrofizacja)

WIOŚ

Zielona Góra

12.

Trześniowskie (Ciecz)

185,7

1

-

bytowania ryb łososiowatych

(eutrofizacja)

jw.

13

Niesłysz

486,2

1

-

bytowania ryb łososiowatych

(eutrofizacja)

jw.

14

Ostrowiec

387,6

1

-

bytowanie ryb łososiowatych

(eutrofizacja)

Delegatura Gorzów Wielkopolski

15

Czarne

19,1

1

-

bytowania ryb łososiowatych

(eutrofizacja)

jw.

16.

Sławskie

817,3

1

-

bytowania ryb karpiowatych

(eutrofizacja)

WIOŚ

Zielona Góra

 

 

System gromadzenia i przekazywania danych, oceny jakości wód jezior, udostępnianie
i upowszechnianie danych

      Dane uzyskane w trakcie badań monitoringowych jezior realizowanych na obszarze województwa lubuskiego gromadzone będą w Wojewódzkim Inspektoracie Ochrony Środowiska w Zielonej Górze - w komputerowej bazie danych "Jeziora".

Przekazywanie danych odbywać się będzie w trybie określonym w Programie Państwowego Monitoringu Środowiska na lata 2003-2005, opracowanym przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska.

Przewiduje się:

-  przekazywanie wyników wg formatu bazy "Jeziora" - raz w roku do IOŚ i GIOŚ,

-  przekazywanie zagregowanych wyników pomiarów i oceny w formie tabel do uzgodnienia - raz w roku do RZGW (Szczecin, Poznań, Wrocław).

Ocena jakości wód dokonywana będzie na podstawie obowiązujących przepisów prawa.

 

Planuje się następujące formy upowszechniania wyników badań jakości wód jezior:

-          prezentacja na stronie internetowej WIOŚ - wg rozporządzenia MŚ z dnia 1 października 2002 r. w sprawie sposobu udostępniania informacji o środowisku (Dz.U.02/176 poz. 1453) - z aktualizacją roczną prezentowanych danych,

-          publikacja raportów o stanie środowiska w województwie lubuskim - co 2 lata,

-          opracowywanie komunikatów o jakości wód jezior - na bieżąco.

Zgodnie z dotychczasowymi doświadczeniami przewiduje się, że odbiorcami informacji wynikowej będą:

-          przedstawiciele administracji rządowej (GIOŚ, LUW, RZGW)

-           przedstawiciele administracji samorządowej (urząd marszałkowski, starostwa powiatowe, urzędy miast i gmin),

-          biblioteki naukowe i publiczne,

-          organizacje pozarządowe,

-          młodzież ucząca się i studiująca,

-          przedstawiciele społeczeństwa.

 

Zadanie 4. Badanie i ocena stanu osadów wodnych jezior

 

Cel badań

Badania mają na celu kontrolowanie stężeń i trendów zawartości metali ciężkich i szkodliwych substancji organicznych akumulowanych w osadach jezior.

Program pomiarowy

Badania wykonuje się na poziomie krajowym w 10 jeziorach reperowych, objętych krajowym monitoringiem  jakości wód jezior ( w tym w woj. lubuskim: Jeziora Tarnowskiego Dużego) oraz w jeziorach objętych monitoringiem jakości wód na poziomie regionalnym. Program obejmuje wykonywanie oznaczeń pierwiastków głównych (tj.: Ca, Mg, Mn, Fe, P, S i Corg.) oraz pierwiastków śladowych i WWA. Przewiduje się możliwość rozszerzenia zakresu badań (o PCB i pestycydy chloroorganiczne) w jeziorach reperowych. Badania wykonywane będą przez  Państwowy Instytut Geologiczny. Nie przewiduje się udziału WIOŚ w badaniach osadów wodnych jezior w latach 2004-2005.

Gromadzenie i upowszechnianie danych

WIOŚ będzie odbiorcą zestawień wyników badań przekazywanych przez GIOŚ w formie wydruków - w układzie województw. Przewiduje się publikowanie ww. wyników (jak dotychczas) w raportach o stanie środowiska w województwie. 

 

Zadanie 5. Badanie i ocena jakości wód  w zbiornikach zaporowych

 

Program badań zbiorników zaporowych będzie modyfikowany stosownie do wykazów wód, o których mowa w art. 211 Prawa wodnego oraz do rozporządzeń wykonawczych do wymienionej ustawy.

W latach 2004-2005 WIOŚ nie przewiduje badań jakości wód w zbiornikach zaporowych na terenie województwa lubuskiego.

 

 

III.             MONITORING JAKOŚCI WÓD PODZIEMNYCH

 

Podstawa prawna realizacji

Program monitoringu jakości wód podziemnych będzie realizowany w parciu o akty wykonawcze ustawy Prawo wodne, a w szczególności:

- rozporządzenie MŚ  w sprawie klasyfikacji wód, sposobu prowadzenia monitoringu oraz sposobu interpretacji wyników i prezentacji stanu wód powierzchniowych i podziemnych (projekt).

 

Cel badań

Celem badań jest dostarczenie  danych o jakości zasobów wód podziemnych dla potrzeb identyfikacji i eliminacji ewentualnych zagrożeń zanieczyszczeniem.

 

Program badań

Badania w ramach PMŚ obejmują wody podziemne różnych użytkowanych poziomów wodonośnych na obszarze całego kraju (z wyłączeniem wód mineralnych, leczniczych i termalnych), ogółem w ok. 600 punktach badawczych, w tym na terenie województwa lubuskiego  -  17   punktów. Badania realizowane  będą (jak dotychczas) przez Państwowy Instytut Geologiczny.

Niezależnie od powyższego przewiduje się badania na skalę regionalną, pod nadzorem Głównego Geologa Wojewódzkiego. W 2004 r. planuje się rozpoczęcie monitoringu diagnostycznego wód podziemnych na terenie województwa lubuskiego. WIOŚ w Zielonej Górze złoży ofertę uczestnictwa w realizacji zadania.

 Zakres badań planowanych do wykonania w ramach monitoringu diagnostycznego wód podziemnych  na terenie województwa lubuskiego zestawiono w zał. nr III-1.

 Przewiduje się kontynuację zadania - w obrębie kolejnych zbiorników wód podziemnych w 2005 r.

 

Gromadzenie i upowszechnianie danych

WIOŚ będzie odbiorcą zestawień wyników badań przekazywanych przez GIOŚ w formie wydruków - w układzie województw. Przewiduje się publikowanie ww. wyników (jak dotychczas) w raportach o stanie środowiska w województwie. 

            Wyniki badań z sieci regionalnej - w uzgodnionym zakresie przekazywane będą do GIOŚ.

 

IV.              MONITORING HAŁASU

 

Podstawa prawna realizacji

Jednym z zadań PMŚ jest ocena i obserwacja zmian stanu akustycznego środowiska.

Kryteria oceny zostały określone w:

- rozporządzeniu MŚZNiL z dnia 13 maja 1998 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu (Dz. U. Nr 66 poz. 436),

-  rozporządzeniu MŚ z dnia 9 stycznia 2002 r.  w sprawie wartości progowych poziomów hałasu (Dz. U. Nr 8, poz.81),

- rozporządzeniu MŚ z dnia 29 lipca 2004 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 178, poz. 1841) - obowiązującym od 13 sierpnia 2004 r.

 

Cel pomiarów

      Celem funkcjonowania monitoringu hałasu jest zapewnienie informacji dla potrzeb oceny stanu klimatu akustycznego oraz ochrony przed hałasem realizowanej poprzez właściwe planowanie przestrzenne, wydawanie pozwoleń, opracowywanie programów ochrony środowiska (w tym: programów ochrony przed hałasem). Pomiary oraz oceny umożliwiają także wyznaczenie obszarów o ponadnormatywnym poziomie hałasu, na których należy skoncentrować działania naprawcze.

 

Program pomiarowy

W 2004 r. planuje się:

1) pomiary hałasu komunikacyjnego:

-  wzdłuż drogi Zielona Góra - Milsko na 6 stanowiskach pomiarowych (2 st. p. na terenie Zielonej Góry, po 1 st. p. w Starym Kisielinie, Nowym Kisielinie, w Droszkowie i  Zaborze). Zadanie  będzie realizowane w związku z planowaną budową mostu na rzece Odrze w m. Milsko (w 2005 r.) - celem uzyskania danych porównawczych dla przyszłej oceny efektu ekologicznego ww. inwestycji. Planuje się wykonywanie pomiarów  w porze dziennej na wszystkich stanowiskach pomiarowych i w porze nocnej - na 3 stanowiskach,

- wzdłuż drogi krajowej nr 22 na 5 stanowiskach pomiarowych - celem oceny wpływu przeprowadzonej modernizacji drogi na uciążliwość hałasową. Planuje się wykonywanie pomiarów  w porze dziennej na wszystkich stanowiskach pomiarowych i w porze nocnej - na 2 stanowiskach. 

2)      pomiary hałasu emitowanego przez źródła przemysłowe

-  w ramach działań planowych - w powiązaniu z planem kontroli realizowanym przez pion inspekcyjny,

- w ramach interwencji oraz realizacji potrzeb zgłaszanych przez jednostki samorządowe.

 

Przewiduje się kontynuację badań hałasu komunikacyjnego i przemysłowego w 2005 r.

 

Gromadzenie danych, ocena stanu klimatu akustycznego i upowszechnianie wyników

Wyniki pomiarów gromadzone będą w wojewódzkiej bazie danych (OPH)  i przekazywane raz w roku do GIOŚ. Wyniki udostępniane będą - również raz w roku, w uzgodnionym formacie - właściwemu terytorialnie staroście.

WIOŚ przewiduje opracowanie sprawozdań z badań hałasu komunikacyjnego, w których zostanie zawarta ocena wyników pomiarów - zgodnie z obowiązującymi kryteriami. Sprawozdania będą udostępnione na stronie internetowej WIOŚ i przekazane zarządcom dróg.

Wyniki pomiarów zostaną zaprezentowane w wojewódzkim raporcie o stanie środowiska. 

 

V.                 MONITORING PÓL ELEKTROMAGNETYCZNYCH

 

Podstawa prawna realizacji

Podstawę realizacji obowiązku prowadzenia monitoringu pól elektromagnetycznych w

ramach PMŚ stanowią:

-          art. 123  ustawy Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 z późn. zm.),

-          rozporządzenie z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U.  nr 192/03, poz. 1883)

 

Program pomiarowy

 

W latach 2004 - 2005 planuje się sukcesywne wdrażanie realizacji zadania na poziomie województwa. W I etapie planuje się utworzenie wykazu źródeł emisji promieniowania  elektromagnetycznego (PEM), a następnie opracowanie programu pomiarowego, uwzględniającego między innymi lokalizację źródeł oraz natężenie ich oddziaływania na tereny o wysokiej gęstości zaludnienia. Planuje się wykorzystanie w tych pracach wyników badań przeprowadzonych przez operatorów źródeł PEM. Rozpoczęcie realizacji pomiarów uwarunkowane jest dokonaniem centralnego zakupu sprzętu pomiarowego.

 

VI.              MONITORING GLEB

 

Podstawa realizacji

Podstawę realizacji obowiązku prowadzenia monitoringu gleby i ziemi w ramach PMŚ stanowią:

-          art.26 oraz art.109 ustawy Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 z późn. zm.),

-          rozporządzenie MŚ z dnia 9 września 2002 r. w sprawie standardów jakości gleb oraz standardów jakości ziemi (Dz. U. Nr 165, poz. 1359).

 

Cel badań

      Celem badań jest śledzenie zmian jakości gleb użytkowanych rolniczo oraz identyfikacja terenów, na których występują przekroczenia standardów jakości gleby i ziemi.

Okresowe badania jakości gleby i ziemi należą do zadań własnych starosty.       

W ramach monitoringu gleby i ziemi na terenie województwa lubuskiego realizowane będą dwa zadania:  

Zadanie 1. Badania i ocena jakości gleb użytkowanych rolniczo

 

Program badań

            Zadanie będzie realizowane przez Stację Chemiczno-Rolniczą Oddział w Gorzowie Wlkp.

W ramach zadania prowadzony będzie:

A.     Monitoring zawartości azotu mineralnego w glebie - w 204 stałych punktach wytypowanych wg procentowego udziału klas bonitacyjnych z powierzchni gruntów. Próbki pobierane będą 2 razy w ciągu roku tj. wiosną - przed zastosowaniem nawozów oraz po zbiorach roślin.

B.     monitoring stanu żyzności gleb - na terenie wytypowanych 22 gospodarstw, należących do grupy gospodarstw większych obszarowo, posiadających w miarę jednolite gleby, należące do klas i kompleksów glebowo-rolniczych przeważających w rejonie. Monitoring zasobności gleb w makro- i mikroelementy prowadzi się na wybranych 6 polach w każdym gospodarstwie, corocznie  w terminie jesiennym. Zakres badań obejmuje oznaczenia odczynu, zawartości przyswajalnych form makro i mikroelementów, kwasowość hydrolityczną sumy kationów wymiennych oraz zawartość próchnicy.

C.     Monitoring wód glebowo-gruntowych. Próbki wody do badań pobierane będą w okresie wiosennym i jesiennym, po sprzęcie roślin z pól. Zakres badań obejmie: odczyn pH oraz sumy anionów i kationów.

 

Zadanie 2. Identyfikacja terenów, na których wystąpiło przekroczenie standardów jakości gleby i ziemi

 

Program badań

Identyfikacja lokalnych skażeń gleby i ziemi jest zadaniem starosty. W ramach realizacji zadania w latach 2004 - 2005, WIOŚ planuje udział w działaniach monitoringowych, na terenach na których  istnieje ryzyko wystąpienia zanieczyszczenia - w miarę możliwości własnych i potrzeb zgłaszanych przez starostów.

 

Gromadzenie, udostępnianie i przekazywanie wyników badań gleb i ziemi

WIOŚ będzie odbiorcą wyników badań gleb użytkowanych rolniczo. Okresowo, dane o jakości gleb publikowane będą w raportach o stanie środowiska w województwie.

W WIOŚ tworzone będą sukcesywnie zestawienia zarejestrowanych przez starostów terenów, na których stwierdzono przekroczenia standardów gleb i ziemi. Raz w roku nastąpi przekazanie ww. zestawień  do GIOŚ.

  

VII.           OCENY I PROGNOZY

 

Dane uzyskiwane w ramach realizacji zadań PMŚ będą poddawane analizie i ocenie w celu opracowania kompleksowych informacji o stanie środowiska w województwie. Raporty o stanie środowiska w województwie lubuskim publikowane będą z częstotliwością dwuletnią.

Poglądowe publikacje o stanie środowiska w województwie stanowić będą źródło skondensowanej wiedzy dla  instytucji kształtujących politykę ekologiczną i podejmujących decyzje z zakresu ochrony środowiska oraz dla społeczeństwa (głównie dla szkół i uczelni wyższych). Prezentowane w publikacjach informacje przyczynią się do lepszego poznania specyfiki województwa i zrozumienia problematyki ochrony środowiska. Efekt ten spodziewany jest szczególnie w związku z przewidywaną, przystępną  formą publikacji - zawierających szereg informacji w formie graficznej i  opatrzonych barwnymi zdjęciami.

Przewiduje się, że w 2005 roku  nastąpi wydanie kolejnego, cyklicznego raportu o stanie środowiska w województwie.

W 2004 roku planuje się wydanie publikacji o stanie środowiska w województwie lubuskim - stanowiącej  podsumowanie działalności statutowej organów administracji rządowej i samorządowej oraz jednostek współpracujących z nimi w zakresie ochrony środowiska - w latach 1999-2003. Opracowanie zawierać będzie skomasowane informacje dotyczące stanu  środowiska na obszarze województwa lubuskiego - w świetle wyników kontroli antropopresji oraz podejmowanych działań na rzecz jej ograniczenia.

            Planuje się wydawanie raportów w wersji książkowej i elektronicznej oraz publikowanie ich na stronach internetowych WIOŚ.

 

 

Uwaga:

W związku z aktualnie dużą zmiennością stanu prawnego wynikającą między innymi z konieczności  dostosowania przepisów do wymogów Unii Europejskiej,  przewiduje się możliwość modyfikacji planowanych zadań w zakresie monitoringu środowiska - stosownie do rozwiązań prawnych.

Ponadto - w związku z poważnymi ograniczeniami środków budżetowych przeznaczonych na działalność WIOŚ dopuszcza się możliwość weryfikacji programu monitoringu - w kierunku dostosowania realizowanych zadań monitoringowych do zdolności finansowych Inspektoratu. Należy podkreślić, że np. nie udzielenie dotacji z WFOŚ i GW lub brak deklarowanej partycypacji w kosztach badań ze strony organów samorządowych może spowodować konieczność zredukowania zakresu pomiarów i ograniczenia liczby stanowisk i  przekrojów pomiarowych.

 

Lista załączników: